AI Bias (Önyargı) Audit Prosedürü

KolayDönüştür, AB Yapay Zekâ Yasası (Regulation 2024/1689) Annex III kapsamında "yüksek risk" sınıfına giren AI araçları için (CV / işe alım / eğitim değerlendirme / kredi puanlama) Article 9 ve 15 uyarınca bias audit prosedürü uygular.

1. Kapsam

Bias audit zorunlu araçlar: AI CV Yazıcı, AI Cover Letter, CV/İlan Eşleştirici, AI Quiz/Sınav Üretici. Liste güncellenir.

2. Periyodu

Yılda iki kez (Mart / Eylül) + her major model değişikliğinde + ciddi şikayet sonrası ad-hoc.

3. Metodoloji

Sentetik test setleri (cinsiyet/yaş/etnik köken/eğitim seviyesi/bölge dengeli) üzerinde A/B testleri. Demographic parity, equalized odds, calibration metrikleri ölçülür. Kritik fark eşik: >5%.

4. Veri seti

500+ profil (TR İK pazarına özel: 18-65 yaş, 81 il, 16 sektör, TR/EN dil). Açık kaynak NEU CV Corpus + sentetik augment.

5. Bulgu raporlama

Sonuçlar 30 gün içinde /ai-bias-audit-raporlari altında PDF olarak yayınlanır. Anonimize özet + ham metrik tablosu.

6. Mitigasyon

Eşik aşılırsa: (a) sistem prompt revize, (b) post-processing rerank, (c) gerekirse model değiştirme, (d) tool sayfasına ek uyarı.

7. İnsan denetimi (AI Act Article 14)

CV/işe alım çıktıları kullanıcıya "taslak" olarak sunulur, hiçbir otomatik karar üretilmez. Aday hakkında nihai kararı insan verir.

8. Şikayet kanalı

Bias şüphesi: ai-etik@kolaydonustur.com — 14 iş günü içinde yanıt + 60 gün içinde audit tetiklenir.

9. Şeffaflık

Yüksek risk araç sayfalarında "Yüksek Risk AI — Annex III" rozeti gösterilir (AIBiasBadge komponenti). Hangi model, hangi sağlayıcı, son audit tarihi.

10. Çocuk koruması (GDPR Art.8)

18 yaş altı kullanıcı CV/iş arama AI araçlarını ebeveyn rızası olmadan kullanamaz (AIConsentGate ile).

Son Audit

Tarih: Henüz baseline yapılmadı (v1.0 yayını sonrası ilk audit Eylül 2026 planlanıyor).
Sonraki periyot: Eylül 2026 + Mart 2027.
Rapor arşivi: Yayınlandıkça /ai-bias-audit/raporlari.

İlgili: AI Act 2024/1689 Article 9, 13, 14, 15 · ISO/IEC 24028 · NIST AI RMF · Son güncelleme: 21 Mayıs 2026